Page 119 - tmp
P. 119
In de nacht van 15 op 16 januari 1362 werden de kustgebieden rond de Noordzee
getroffen door de Sint-Marcellusvloed. Er was op dat moment nog geen sprake van
Norderney. Tijdens de stormvloed brak het tussen Juist en Baltrum gelegen eiland
Buise in tweeën. Uiteindelijk verdween dit eiland helemaal. Wel ontstond een ander
volwaardig eiland, Osterende. Dit was het oorspronkelijke oostelijk deel van Buise.
Vanaf halverwege 1500 komt Osterende voor op zeekaarten en heet dan Norder
Neye Ooge, Nordens nieuwe eiland. Omstreeks die tijd zouden zo'n 80 mensen zich
op het eiland hebben gevestigd. Het waren armoedige omstandigheden en ook
waren er af en toe overstromingen op het eiland. Toch weerhield het nieuwkomers er
niet van om te voet het wad over te steken. Ze wilden op het onvruchtbare
duineneiland een nieuw bestaan opbouwen. Ze leefden van het jutten en van de
visvangst. Met zelfgebouwde sloepen, zogenaamde Schaluppen, vingen ze op zee
de
voornamelijk schelvis. Halverwege de 18 eeuw bracht de koopvaardij enige
welvaart op het eiland. De schepen werden bevoorraad door handelshuizen uit
Emden, Bremen en Groningen. De zeelui uit Norderney voeren met volgeladen
schepen naar havens in Scandinavië en Oost-Europa. Rond 1800 telde het eiland
de
een vloot van zo’n vijftig zeewaardige zeilschepen en tachtig Schaluppen. Eind 18
eeuw werd ook op dit eiland de heilzame werking van het zilte Noordzeeklimaat
erkend. Norderney werd een kuuroord. Op 1 mei 1800 opende Norderney als eerste
badplaats aan de Duitse Noordzeekust zijn deuren. Voor de meeste van de 250
genodigden, die over het droog liggende wad naar het eiland waren gekomen, was
het onderkomen nogal eenvoudig ze moesten namelijk overnachten in zelf
meegebrachte tenten. De gasten konden gebruikmaken van een houten
conversatiezaal met ruimte voor diner en dans, vier warme- en koudwaterbaden en
drie badwagens. De bescheiden omstandigheden weerhielden rijke, veelal adellijke
families er niet van in steeds groteren getale naar Norderney af te reizen.
In 1806 werd Oost-Friesland bezet door de Fransen. Dit maakte voorlopig een eind
aan de ontwikkelingen op Norderney. In plaats van gasten verbleven er soldaten op
het eiland. Na de val van Napoleon kwam Norderney in handen van het koninkrijk
Hannover. Dit vorstenhuis kreeg warme belangstelling voor het kuuroord. De bouw
van sanatoria en hotels en de aanleg van steigers en promenades gaven nieuwe
impulsen aan het strandleven. Het eiland groeide uit tot trefpunt van de gegoede
de
burgers. Koning George V van Hannover liet halverwege de 19 eeuw op het eiland
een zomerresidentie bouwen. Rond die tijd ontstonden ook de mooie bouwwerken
die het stadje tot op de dag van vandaag zijn koninklijke uitstraling geven. Later
kwam Norderney weer onder Pruisisch gezag. Ook het Pruisische hof koos
Norderney als zomerverblijf. Het tot stand komen van een regelmatige
veerverbinding tussen Norderney en Norddeich en de aanleg van een spoorlijn
tussen het veerhaventje en de havenstad Emden betekende een geweldige
stimulans voor het toerisme. Er verrezen mooie villa’s aan de boulevard van de
inmiddels beroemde badplaats. In die tijd trok het eiland jaarlijks maar liefst 40.000
bezoekers. Ook na de Eerste- en Tweede Wereldoorlog, waarin Norderney als
militair steunpunt diende, zou het eiland zijn aantrekkingskracht behouden. De
grande dame van de Noordzee, in 1949 uitgeroepen tot Nordseeheilbad, is de
afgelopen decennia uitgegroeid tot een onvervalste publiekstrekker met jaarlijks meer
dan 400.000 bezoekers en ruim drie miljoen overnachtingen.
Zo het is nu tijd om te gaan slapen.

