Page 64 - tmp

Ze konden op het laatst zo'n 1000 mensen tegelijk vergassen met anderhalve kilo Zy-
klon B, dat in ijzeren, ronde blikken zat. Aangrijpend in de voorlichtingsruimten in de
barakken waren de plastische voorbeelden van de gevolgen van deze moordfabriek,
zoals een grote berg afgeknipte haren, duizenden brillen op een hoop, leeggeplun-
derde koffers, schoenen en keukengerei. Zo werd het voor ons wel heel erg tastbaar.
Dit was alleen maar om te proberen het inzichtelijk te maken, maar in het kamp lagen
enorme bergen van deze spullen voor ze werden afgevoerd voor hergebruik. Uitein-
delijk kon Auschwitz niet genoeg Joden vergassen. De hoeveelheid aangevoerde ge-
vangene werd te groot. Daarom werd Auschwitz II-Birkenau gebouwd. Met onder-
grondse gaskamers een grote crematoria. Toen dat kamp af was, reden treinen met
wagons vol op elkaar gepakte mensen het kamp binnen en werden de meeste recht-
streeks vanuit de trein de gaskamers ingedreven onder het mom een schoonmaak-
beurt, desinfecteren en ontdoen van vlooien en luizen. Maar daarover hierna meer,
Auschwitz II-Birkenau zouden we als tweede locatie gaan zien. We waren jaren gele-
den in Dachau geweest. Dit was toch wel een stuk heftiger. Toen we dat bezochten in
de winter in het schemeruur met een laagje sneeuw en af en toe een sneeuwbui plus
het geeloranje licht van de natronlampen, was de impact veel heviger dan nu met de
duizenden mensen in grote groepen, die zich in de nauwe gangen en op de trappen
verdrongen. In Dachau waren we toen bijna alleen. Dit soort bezoeken blijven wel in
je geheugen gegrift. Na Auschwitz gingen we naar Birkenau, de Duitse naam voor het
Poolse dorpje Brzezinka. Onderweg hier naartoe hoorden we van Anna dat de vrouw
van de kampcommandant zo graag in het huis op het concentratiekamp woonde. Ze
noemde het "De hemel op aarde". Voor de gevangenen was het de echte hel op aarde.